แบบฝึก Scratch 3 : เกม “เก็บขยะในห้องเรียน”

เรียนรู้การเขียนโปรแกรมด้วยการลากขยะไปทิ้งให้ถูกประเภท
เหมาะสำหรับ ป.4–ป.6เวลา 1–2 ชั่วโมงฝึก If / ตัวแปร / การตรวจจับ / การลาก Sprite

🎯 เป้าหมายการเรียนรู้

1. ลำดับขั้นตอน
เรียงคำสั่งให้โปรแกรมทำงานตามลำดับได้
2. เงื่อนไข
ใช้บล็อก “ถ้า...แล้ว” ตรวจสอบถังขยะได้
3. ตัวแปร
ใช้ตัวแปร คะแนน และ จำนวนขยะ ได้
4. การตรวจจับ
ใช้คำสั่ง “แตะ...หรือไม่” ได้ถูกต้อง

สิ่งที่ต้องสร้าง

ประเภทรายการ
ฉากห้องเรียน
ขยะกระดาษ, เปลือกกล้วย, ขวดพลาสติก
ถังขยะถังรีไซเคิล, ถังขยะเปียก, ถังขยะทั่วไป
ตัวแปรคะแนน, จำนวนขยะ
ภารกิจ: ลากขยะทั้ง 3 ชิ้นไปใส่ถังให้ถูกต้อง เมื่อทิ้งถูกให้คะแนน +1 และจำนวนขยะลดลง 1
1

เตรียมฉากและตัวละคร

เปิด Scratch 3 แล้วเลือกฉากหลังเป็นห้องเรียน จากนั้นสร้างหรือเลือกตัวละครดังนี้





ตรวจสอบ: บนเวทีควรเห็นขยะ 3 ชิ้น และถังขยะ 3 ใบ
2

สร้างตัวแปร

ไปที่หมวด ตัวแปร (Variables) แล้วสร้างตัวแปร 2 ตัว คือ คะแนน และ จำนวนขยะ

เมื่อคลิกธงเขียว
ตั้ง [คะแนน] เป็น 0
ตั้ง [จำนวนขยะ] เป็น 3
ทดลองกดธงเขียว แล้วดูว่า “คะแนน = 0” และ “จำนวนขยะ = 3” หรือไม่
3

เขียนโปรแกรมให้ “กระดาษ”

3.1 ตำแหน่งเริ่มต้น

เมื่อคลิกธงเขียว
แสดง
ไปที่ x: -150 y: 50

3.2 ลากตามเมาส์

ตลอดเวลา
ถ้าและเมาส์ถูกกด?แตะ [ตัวชี้เมาส์] ?
ไปที่ [ตัวชี้เมาส์]

3.3 ถ้าทิ้งถูกถังรีไซเคิล

ถ้าแตะ [ถังรีไซเคิล] ?
เปลี่ยน [คะแนน] ทีละ 1
เปลี่ยน [จำนวนขยะ] ทีละ -1
พูด “ถูกต้อง! กระดาษรีไซเคิลได้” 1 วินาที
ซ่อน

3.4 ถ้าทิ้งผิดถัง

ถ้าแตะ [ถังขยะทั่วไป] ?
พูด “ยังไม่ถูก ลองใหม่” 1 วินาที
ไปที่ x: -150 y: 50
จำไว้: กระดาษควรไปถัง “รีไซเคิล”
4

เขียนโปรแกรมให้ “เปลือกกล้วย”

ใช้โครงสร้างเดียวกับกระดาษ แต่เปลี่ยนถังที่ถูกต้องเป็น ถังขยะเปียก

เมื่อคลิกธงเขียว
แสดง
ไปที่ x: 0 y: 70

ตลอดเวลา
ถ้าและเมาส์ถูกกด?แตะ [ตัวชี้เมาส์] ?
ไปที่ [ตัวชี้เมาส์]
ถ้าแตะ [ถังขยะเปียก] ?
เปลี่ยน [คะแนน] ทีละ 1
เปลี่ยน [จำนวนขยะ] ทีละ -1
พูด “ถูกต้อง! เป็นขยะเปียก” 1 วินาที
ซ่อน
ทดลองลากเปลือกกล้วยไปถังขยะเปียก แล้วสังเกตคะแนน
5

เขียนโปรแกรมให้ “ขวดพลาสติก”

ขวดพลาสติกให้ทิ้งลง ถังรีไซเคิล

เมื่อคลิกธงเขียว
แสดง
ไปที่ x: 145 y: 55

ตลอดเวลา
ถ้าและเมาส์ถูกกด?แตะ [ตัวชี้เมาส์] ?
ไปที่ [ตัวชี้เมาส์]
ถ้าแตะ [ถังรีไซเคิล] ?
เปลี่ยน [คะแนน] ทีละ 1
เปลี่ยน [จำนวนขยะ] ทีละ -1
พูด “เยี่ยมมาก! ขวดพลาสติกรีไซเคิลได้” 1 วินาที
ซ่อน
6

สร้างเงื่อนไขจบเกม

ให้ตัวละครครูหรือฉากหลังตรวจสอบว่า จำนวนขยะเหลือ 0 หรือยัง

เมื่อคลิกธงเขียว
รอจนกระทั่งจำนวนขยะ = 0
พูด “เยี่ยมมาก! ห้องเรียนสะอาดแล้ว” 3 วินาที
หยุด [ทั้งหมด]
ผลที่ควรได้: เมื่อเก็บขยะครบ 3 ชิ้น คะแนน = 3 และเกมแสดงข้อความว่าห้องเรียนสะอาดแล้ว

✅ เช็กลิสต์ก่อนส่งงาน

ความคืบหน้า: 0%

📝 แบบฝึกท้ายบท

  1. เพราะเหตุใดเราจึงต้องใช้บล็อก ถ้า...แล้ว ในเกมนี้?
  2. ตัวแปร คะแนน มีหน้าที่อะไร?
  3. ตัวแปร จำนวนขยะ มีหน้าที่อะไร?
  4. ถ้าต้องการเพิ่ม “กระป๋องน้ำอัดลม” ควรทิ้งลงถังใด?
  5. ถ้าต้องการให้เกมยากขึ้น นักเรียนจะเพิ่มกติกาอะไรได้บ้าง?

ภารกิจท้าทาย ⭐

เพิ่มขยะอีก 2 ชนิด เช่น กล่องนม และเศษอาหาร แล้วเขียนโปรแกรมให้ทิ้งลงถังที่ถูกต้อง
บันทึกคะแนนผลงาน
ความถูกต้องของโปรแกรม ______ / 5
การออกแบบเกม ______ / 3
ความคิดสร้างสรรค์ ______ / 2
รวม ______ / 10 คะแนน
แบบฝึก Scratch 3 : เกมเก็บขยะในห้องเรียน • ใช้เพื่อการเรียนรู้และฝึกเขียนโปรแกรม